Theo tiêu chuẩn cân nặng và
độ tuổi, suy dinh dưỡng được chia ra thành 3 mức độ khác nhau:
- Suy dinh dưỡng độ 1: Cân
nặng ít hơn 10% so với chuẩn trung bình.
- Suy dinh dưỡng độ 2: Cân
nặng ít hơn 25% so với chuẩn trung bình.
- Suy dinh dưỡng độ 3: Cân
nặng ít hơn 40% so với chuẩn trung bình.
Nguyên
nhân dẫn đến tình trạng suy dinh dưỡng ở trẻ
- Chế độ ăn của trẻ nghèo
chất dinh dưỡng, chưa hợp lý, phù hợp với độ tuổi.
- Trẻ đẻ non, suy dinh dưỡng
bào thai, mắc các dị tật bẩm sinh như sứt môi, hở hàm ếch, tim bẩm sinh,..
- Mắc các bệnh nhiễm khuẩn
đường hô hấp như viêm phế quản, viêm phổi hay bị rối loạn tiêu hóa, biến chứng
sau các bệnh viêm phổi, sởi, lỵ… trong thời gian dài.
Biểu
hiện trẻ bị suy dinh dưỡng
Nếu trẻ có 1-2 biểu hiện
dưới đây thì mẹ cần nghĩ ngay là bé đang có nguy cơ hoặc đã bị suy dinh dưỡng.
- Trẻ không lên cân hoặc
giảm cân trong 3 tháng liền.
- Da xanh, tóc thưa rụng dễ
gãy, đổi màu.
Da xanh xao, cơ nhão dần.
- Kém ăn, thường xuyên mắc một số vấn đề về
rối loạn tiêu hóa như tiêu chảy, đi tiêu phân sống.
Thực đơn gợi ý cho trẻ bị suy dinh dưỡng
Sau đây là gợi ý
về thực đơn cho trẻ bị suy dinh dưỡng độ 1 và độ 2 – mức độ trẻ mới bị suy
dinh dưỡng, cần bổ sung nhiều chất cần thiết để phục hồi cân nặng. Còn
khi trẻ bị suy dinh dưỡng độ 3, trẻ cần phải được
điều trị tại bệnh viện dưới sự theo dõi sát sao của bác sĩ.
|
Độ tuổi
|
Thực đơn
|
|
Dưới 6
tháng tuổi
|
- Bú sữa mẹ theo nhu cầu của trẻ.
- Trường hợp mẹ không đủ sữa mà phải dùng
các sản phẩm thay thế thì phải có chỉ định của bác sĩ.
|
|
Trẻ
từ 6 tháng - 1 tuổi
|
- Cho trẻ ăn nước cháo xay trộn sữa nhưng tăng thêm lượng
thịt, gạo và rau củ. Hoặc dùng sữa cao năng lượng pha với nước ấm theo hướng
dẫn, mỗi ngày uống 500ml và cho ăn bột hoặc cháo xay 3-4 bữa/ngày.
|
|
Trẻ 1-2 tuổi
|
- Bữa sáng 7 giờ: 150- 200ml sữa cao năng
lượng
- Bữa phụ 9 giờ: Cháo thịt + rau
- Bữa trưa 12 giờ: 200ml sữa
- Bữa phụ 14 giờ: 1 quả chuối hoặc 1 miếng
đu đủ
- Bữa tối 17 giờ: Cháo thịt (cá, tôm, trứng)
+ rau + dầu
Nếu trẻ đang bú mẹ vẫn phải tiếp tục cho bú
và thời gian cho bú kéo dài từ 18-24 tháng.
|
|
Trẻ 2-3 tuổi
|
- Bữa sáng 7 giờ: 200ml sữa cao năng lượng
- Bữa phụ 9 giờ: Cháo thịt + rau
- Bữa trưa 12 giờ: 2 bát lưng cơm nát + thịt
(cá, trứng, tôm…) + canh rau
- Bữa phụ 14 giờ: Cháo thịt + rau
- Bữa tối 20 giờ: Cơm nát + trứng (thịt, cá,
tôm…) + canh rau
- Bữa khuya 20 giờ: 200ml hỗn hợp bột dinh
dưỡng hoặc 1 bát súp khoai tây thịt nấu với rau và dầu (mỡ)
|
Lưu ý khi trẻ bị suy dinh dưỡng
Bên cạnh thực đơn cho trẻ bị
suy dinh dưỡng, khi chăm sóc con các
mẹ cần lưu ý những điều sau:
- Cho trẻ ăn đầy đủ chất dinh dưỡng, càng đa
dạng càng tốt. Tùy theo độ tuổi của trẻ mà mẹ lựa chọn kết cấu thức ăn phù hợp.
- Thực phẩm cần cắt nhỏ, nấu mềm và nêm phù
hợp với khẩu vị của trẻ.
- Thêm dầu mỡ vào món ăn của trẻ.
- Nấu cháo đặc cho trẻ ăn.
- Mỗi ngày nên cho trẻ ăn từ 5 – 6 bữa. Các
bữa phụ nên ăn trước bữa chính khoảng 2 tiếng.
- Không nên ép trẻ ăn.
- Những loại thực phẩm nên dùng cho trẻ suy
dinh dưỡng là: Gạo, khoai tây, thịt (gà, heo, bò, tôm, cua, cá, trứng), sữa bột
giàu năng lượng, dầu, mỡ, các loại rau xanh và hoa quả chín.
– Ngoài chế độ ăn, mẹ có thể cho trẻ bổ
sung thêm một số loại vitamin và muối khoáng theo sự hướng dẫn của bác sĩ.
– Nếu trẻ bị suy dinh dưỡng nặng kèm theo tiêu
chảy hoặc viêm phổi, cần đưa vào điều trị tại bệnh viện.
